مدیریت پروژه

هزینه ساخت گلخانه هیدروپونیک

هزینه ساخت گلخانه هیدروپونیک نسبت به درآمد آن معمولاً به عوامل مختلفی بستگی دارد که در این مقاله به آن پرداخته شده است. سیستم هیدروپونیک سازوکاری است که به وسیله آن کشت گیاهان دیگر در خاک انجام نمی‌شود و در گلخانه‌ای که از این سیستم استفاده می‌کند نیز گیاهان به جای خاک درون آب رشد می‌کنند. درون این آب مواد مغذی لازم برای رشد گیاهان وجود دارد. در گلخانه هیدروپونیک دو مورد برای رشد گیاه بسیار مؤثر و ضروری هستند به همین دلیل است که ریشه گیاهان به طور مستقیم از محلول مواد مغذی تغذیه شده و در تماس مستقیم با اکسیژن قرار می‌گیرد.

برای دریافت خلاصه متره، لیست قیمت مصالح مصرفی، برآورد هزینه ها به تفکیک فعالیت ها و برنامه ساخت به متری چند مراجعه کنید

گلخانه هیدروپونیک چه مزایایی دارد؟

در کشاورزی به این روش خاک نیازی به شخم و آبیاری نداشته و مصرف آب به صورت کنترل شده و قابل‌ملاحظه‌ای کاهش می‌یابد. به‌علاوه، ضدعفونی‌کردن محیط رشد بسیار ساده و کم‌هزینه است به این دلیل که محلول غذایی که به صورت مایع است را به راحتی می‌توان به صورت کنترل شده به گیاه داد. استفاده از این روش در جاهایی که خاک مناسب ندارد و یا دچار بعضی بیماری‌ها هستند هم به عنوان راه حلی استراتژیک به شمار می‌آید. کنترل شرایط محیطی هم در این روش ساده‌تر بوده و فاکتورهایی چون نور، دما، رطوبت و اکسیژن به راحتی در دسترس هستند.

از دیگر مزیت‌های مهم این نوع گلخانه، سازگاری آن با محیط‌زیست است. گلخانه هیدروپونیک به دلیل نداشتن مواد زائد مربوط به رواناب خاک، آلودگی کمتری به وجود خواهد آورد.

هزینه ساخت گلخانه هیدروپونیک

قیمت گلخانه هیدروپونیک به مولفه های بسیار زیادی وابسته بوده و نمی‌توان قیمت دقیقی برای آن بیان کرد؛ اما شناخت هرچه بهتر از جزئیات مراحل اجرای یک پروژه کار را برای برآورد آسان‌تر خواهد کرد. در این راستا هزینه‌ها به سه دسته تقسیم می‌شوند.

  • هزینه‌های قبل از احداث
  • هزینه‌های احداث
  • هزینه‌های نگهداری گلخانه

هزینه‌های قبل از احداث گلخانه

خرید یا اجازه زمین

قبل از هر کاری باید زمین پروژه را خریداری یا تملک کرد تا بتوان در آن به کشت و کار پرداخته و گلخانه را احداث نمود. برای شروع کشت گلخانه‌ای به صورت صحیح و استاندارد، می‌بایست حداقل 5000 متر زمین در اختیار داشت تا بتوان 3000 متر از آن را برای گلخانه به کار برد. اگر این امکان وجود ندارد، می‌توان نسبت به اجاره یک زمین اقدام نمود که هریک از این دو مقوله هزینه‌های خاص خود را دارند.

دریافت مجوز

درصورتی‌که قبلاً تجربه‌ای در کار کشت و کشاورزی نداشته باشیم، باید مبلغی را برای گذراندن کلاس‌های آموزشی و ارائه مدرک آن برای اخذ مجوز پرداخت نماییم. در صورت داشتن پیشه کشاورزی هم می‌توان به‌وسیله نامه و با ارائه مستندات، درخواست مجوزهای لازم را انجام داد.

تهیه بذر، مواد مغذی و کود

معمولاً برای انتخاب مکان ساخت گلخانه، به این نکته که در آن منطقه چه نوع مواد، خاک و کودی در دسترس است باید توجه کرد.

سیستم آبیاری

سیستم آبیاری به دو صورت دستی و اتوماتیک (هوشمند) انجام می‌گیرد. طبیعتاً هزینه تهیه سیستم دستی کمتر از سیستم اتوماتیک است. از طریق مشورت با یک کارشناس کشاورزی، می‌توان دستگاه متناسب با محصولات و گلخانه خود را تهیه نمود.

هزینه اخذ مجوزهای احداث گلخانه

علاوه بر درنظرگرفتن هزینه احداث گلخانه باید هزینه‌های کسب پروانه تأسیس و مجوزهای احداث گلخانه را هم در نظر گرفت. برای آگاهی از فرایند دریافت می‌توان به وبسایت وزارت جهاد کشاورزی مراجعه نمود و از فرایند دریافت مجوزهای احداث گلخانه و شرایط اخذ آن مطلع شد.

مطالب مرتبط: هزینه ساخت گلخانه ؛ برآورد هزینه احداث و راه اندازی گلخانه چگونه است؟

هزینه ساخت و تجهیز گلخانه

عوامل مختلفی روی میزان هزینه ساخت گلخانه تأثیر دارند که از جمله آنها می‌توان به مواردی چون سیستم گرمایش و سرمایش، انشعابات، سیستم برق‌رسانی، پوشش گلخانه، فونداسیون، نوع سازه، دیوارکشی و سیستم آبرسانی اشاره کرد.

لوله‌های گالوانیزه

از دو نوع لوله گالوانیزه گرم و گالوانیزه سرد در گلخانه‌ها استفاده می‌شود. مقاومت لوله گالوانیزه گرم در برابر خوردگی و همچنین ضخامت گالوانیزاسیون آن از لوله گالوانیزه سرد بیشتر است. هزینه احداث گلخانه با استفاده از لوله گالوانیزه گرم کمی بیشتر از لوله گالوانیزه سرد است.

سیستم گرمایش

تأمین گرمایش گلخانه‌ها توسط اثر گلخانه‌ای است، اما چون این میزان گرما در فصول سرد سال قطعاً کافی نیست، لازم است گرمایش گلخانه‌ها از طریق دیگری هم تأمین شود؛ به همین علت از سیستم‌های گرمایشی استفاده می‌کنیم. یک سیستم گرمایشی مطلوب باید حرارت موردنیاز در سردترین شب سال را تأمین نماید. این سیستم همچنین با پخش یکنواخت حرارت و گرما به صورت یکنواخت در سراسر گلخانه باعث کاهش بیماری‌ها، رشد مناسب گیاه و همچنین افزایش کارایی گرمایی شود.

البته سیستم گرمایشی انتخابی برای گلخانه باید بر اساس عوامل مؤثری همچون مساحت، هدر رفت گرما، نوع پوشش و شرایط اقلیمی باشد. انواع سیستم گرمایشی عبارت‌اند از روش گرمایش موضعی و روش گرمایش مرکزی. در روش موضعی بخاری‌ها در نقاط مختلف گلخانه پخش می‌شوند اما آنها فقط اطراف خود را گرم می‌کنند و از هزینه اولیه کمی برخوردار هستند.

دیگر سیستم گرمایشی که به روش موضعی عمل می‌کند بخاری یا هیتر (heater) نامیده می‌شود. این وسیله گرمایشی نوعی بخاری فن دار است که گرمای تولیدی آن درون یک کوره قرار دارد که به اصطلاح آتش درون نامیده شده و فن‌ها با دمیدن هوای سرد بر بدنه بیرونی کوره، هوای داغ را وارد محیط گلخانه می‌نمایند. هیتر گلخانه نام دیگر این نوع بخاری‌ها است.

در سیستم گرما تاب که یکی دیگر از سیستم‌های گرمایش گلخانه از روش گرمایش موضعی است، گاز طبیعی توسط مشعل مخصوص درون لوله‌ای با ضریب تابش زیاد می‌سوزد. حرارت ایجاد شده به امواج مادون قرمز تبدیل شده و به‌وسیله سطوح منعکس کننده که به شکل ذوزنقه در قیمت بالای دستگاه قرار گرفته، به نقاط موردنظر می‌تابد. این امواج بنا بر خاصیت خود در اثر برخورد به گرما تبدیل شده و احساس بسیار مطلوبی نظیر حرارت خورشید در انسان ایجاد می‌کند. قسمت‌های اصلی این دستگاه شامل مشعل مخصوص تابشی، لوله‌های تابشی و فن هستند. هزینه این سیستم گرمایشی بر اساس هر مترمربع از سیستم هیتر در حدود 20 الی 30 درصد بیشتر است.

گرمایش مرکزی روشی دیگر است که در آن یک یا چند دیگ بخار در یک محل واقع شده‌اند و بخار آب و یا آب داغ از طریق لوله‌هایی به نقاط و قسمت‌های مختلف گلخانه منتقل می‌شوند. سیستم گرمایش مرکزی از هزینه اولیه نسبتاً بالایی برخوردار است لذا برای گلخانه‌های زیر یک هکتار توجیه اقتصادی ندارد. هزینه استفاده از سیستم تقریباً دوبرابر سیستم گرما تاب است.

 از دیگر سیستم‌های گرمایش مرکزی، انرژی زمین گرمایی است که به علت وارداتی بودن فناوری آن هزینه بسیار زیادی داشته و مقرون‌به‌صرفه نیست.

سیستم سرمایش

برای اینکه هوای گلخانه در فصول گرم سال به دمای مطلوب و بازه دمایی گیاه موردنظر برسد از سیستم‌های خنک‌کننده‌ای همچون سیستم تهویه، سیستم فن و پد، فوگر و شیدینگ یا سایه‌انداز استفاده می‌شود. فن تهویه با خروج و تهویه هوای راکد گلخانه محیط سالم‌تری را برای رشد گیاهان فراهم می‌کند. فن‌های تهویه برای کاهش تنش گرمایی گیاهان نیز نقش بسزایی ایفا می‌کنند که غالباً به همراه پد ها یک سیستم کامل سرمایش به نام سیستم فن و پد را تشکیل می‌دهند .قیمت سیستم خنک‌کننده فن و پد به صورت مترمربعی محاسبه می‌شود.

روش‌های تأمین رطوبت

از دیگر نکات مهم در گلخانه داری ثابت نگه داشتن رطوبت است. رطوبت زیر 30 درصد برای گیاهان خطرساز است و حتی ممکن باعث از بین رفتن آن‌ها شود. از مه پاش در تابستان برای افزایش رطوبت و خنک‌کردن گلخانه استفاده می‌شود و در زمستان برای جلوگیری از خشک شدن هوا مورد استفاده قرار می‌گیرد. دسترسی به رطوبت مطلوب از سه راه زیر ایجاد می‌شود.

  1. 1. تهویه مناسب
  2. 2. وجود سایه
  3. 3. رطوبت

  1. تهویه

ایجاد تهویه در گلخانه‌ها به معنی نصب پنجره‌هایی در سقف و اطراف گلخانه به منظور ارتباط هوای محیط داخل گلخانه با هوای بیرون است. استفاده از پنجره در گلخانه به این دلیل انجام می‌شود که مبادله هوا میان خارج و داخل گلخانه به درستی صورت گرفته و گاز دی‌اکسیدکربن لازم برای فتوسنتز و کنترل دما فراهم شود.

فن تهویه با خروج و تهویه هوای راکد گلخانه محیط سالم‌تری را برای رشد گیاهان فراهم می‌کنند. فن‌های تهویه برای کاهش تنش گرمایی گیاهان نیز نقش بسزایی ایفا می‌کنند. فن‌های سیرکوله (دایره‌ای شکل) نوعی دیگر از سیستم تهویه است که برای به حرکت در آوردن هوای گلخانه استفاده می‌شود. این کار موجب یک دست شدن دما و رطوبت در گلخانه و کمک به فتوسنتز گیاه می‌شود.

  1. سیستم شیدینگ (Shading)

همان‌طور که از اسم این سیستم مشخص است یک توری سایبان است که یکی از مهم‌ترین تجهیزات موجود در گلخانه است. اصلی‌ترین کار این بخش کاهش دمای موجود در گلخانه، جلوگیری از تابش مستقیم نور خورشید به محصولات و جلوگیری از تبخیر آب است. قیمت توری سایبان با توجه به درصد سایه اندازی و عرض آن گوناگون است و هر چه درصد سایه اندازی بیشتر باشد به همان نسبت قیمت خرید توری سایبان نیز افزایش خواهد یافت.

در سال‌های اخیر به دلیل گسترش و رواج کاشت گلخانه‌ای در کشور و شناخته شدن بیش‌تر تورهای سایبان به منظور کارایی و عملکرد مناسب برای خنک نمودن گلخانه‌ها، استفاده از این تجهیزات افزایش روزافزون داشته و شهرهای مختلف استفاده از تورهای سایبان در کشور را رواج داده‌اند.

  1. سیستم مه پاش یا فوگر

به سیستمی می‌گویند که توسط آن فضای گلخانه‌ها، مرغداری‌ها و سالن‌های بزرگ طی فرایند تبخیر آب و بدون خیس کردن و ریزش آب روی خود گیاهان خنک می‌شود. این سیستم هم در فضای باز و هم در فضای بسته قابل استفاده است. هدف این سیستم خنک کردن و تأمین رطوبت محیط مثل گلخانه‌ها است. در فضای باز هدف از ایجاد سیستم مه پاش، تنها خنک‌کردن و شاداب کردن محیط و اطرافیان است.

در این فرایند ذرات پودری شکل آب، حرارت هوا را گرفته و خود تبخیر شده و نهایتاً خنک سازی انجام می‌شود. این کار توسط نازل‌های برنجی متصل به شیلنگ‌های تحت فشار انجام می‌شود. با توجه به اینکه اساس کار سیستم مه پاش تبخیر است، بنابراین این سیستم در محیط‌های شرجی کارایی ندارد. سیستم مه پاش قادر است هوا را تا 10 درجه سانتی‌گراد خنک کند.

هزینه‌های جانبی ساخت گلخانه‌های هیدروپونیک

از دیگر هزینه‌هایی که باید در ساخت این سیستم‌های کشت گیاه در نظر داشت سه مورد زیر است.

سیستم اتوماسیون

از طریق سیستم کنترل هوشمند گلخانه (سیستم اتوماسیون گلخانه) می‌توان کلیه پارامترهای رطوبت و آب و هوا را توسط دستگاه اندازه‌گیری پارامترهای آب و دستگاه اندازه‌گیری پارامترهای هوا به صورت آنی از طریق اینترنت و پیامک و سیستم‌های ارتباطی دیگر کنترل نمود؛ همچنین امکان نمایش از طریق نمایشگر دستگاه‌ها امکان‌پذیر خواهد بود. یکی دیگر از قابلیت‌های این دستگاه ارائه نمودارهای مربوط به پارامترها است. از طریق ابزارهای کنترل می‌توان نسبت به خاموش و روشن نمودن دستگاه‌ها اقدام نمود و کلیه تجهیزات گلخانه را به از راه دور کنترل نمود. کلیه فعالیت‌ها به صورت اتوماتیک و دستی انجام می‌شود. به عنوان مثال از طریق سیستم اتوماسیون گلخانه می‌توان نسبت به اندازه‌گیری دما و رطوبت و کنترل آن اقدام نمود.

توری زد حشره

نصب توری ضد حشره در گلخانه‌ها به عنوان یک روش فیزیکی مبارزه با آفات و بیماری‌های ویروسی تبدیل به یک راهکار مفید و عملی بخصوص در مناطقی که تحت فشار زیاد آفات ناشی از حشرات پرنده هستند، گردیده است.

نور مصنوعی

در سال‌های اخیر و در کشاورزی مدرن، به منظور تأمین نور گیاهان، از نور مصنوعی در گلخانه استفاده می‌شود. این نورها علاوه بر استفاده در مناطقی مانند شهرهای شمالی که آفتاب زیادی نداشته و اکثراً آسمانی ابری دارند، یا مناطق غربی که در فصول سرد سال تابش نور خورشید در آنها کاهش می‌یابد کاربرد زیادی دارند.

سخن آخر

محاسبه هزینه ساخت گلخانه هیدروپونیک کار آسانی نیست زیرا عوامل مؤثر در این زمینه نه‌تنها زیاد است بلکه هریک دارای تنوع از نظر کیفیت و کارایی است. این نکته لزوم استفاده از مشاوره کارشناسان خبره را نشان می‌دهد. وب‌سایت متری چند در راستای اهداف خود مبنی‌بر یاری‌رسانی به افراد در این زمینه آماده است تا با سرویس برآورد هزینه خود اطلاعات دقیقی را در اختیار فعالین و علاقه‌مندان این صنعت قرار دهد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا